Ieder jaar herdenkt het Van Maerlantlyceum de moord op de Eindhovense Hornemann-broertjes door de nazi’s.

Dit jaar gebeurt dat met een tentoonstelling. Bij de opening van de tentoonstelling op dinsdag 15 mei 2018 vertellen leerlingen Vera Frijters, Emma Schleipen en Ceder Stompff over het leven van de broertjes. Zij deden voor hun profielwerkstuk een diepgravend onderzoek, waar ze twee tienen en een negen voor kregen.

Hamburg
Voor hun onderzoek gingen ze naar Hamburg, waar de nazi’s medische experimenten uitvoerden op de jongens en achttien Joodse kinderen. Voor elk van hen had het verhaal een andere betekenis. ‘Ik zag heel erg in dat niet elk oorlogsverhaal hetzelfde is en dat er zoveel verhalen zijn die niet worden verteld’, vertelt Vera.

Eerbetoon en herinneren
Het was belangrijk voor de drie studenten om dit verhaal te vertellen. Veel mensen, ook uit Eindhoven, hebben nooit van Lex en Edo Hornemann gehoord en weten niet waarom het Lex en Edo Hornemann-plantsoen zo heet. ‘Als ze erover horen, realiseren ze zich dat ze bijna dagelijks langs een monument lopen, dat is opgericht voor de broertjes’, zegt Vera. Daarom hadden ze twee doelen met hun onderzoek: een eerbetoon brengen aan de broertjes en nadenken over het belang van herinneren.

In tekst en beeld wordt het verhaal van de kinderen op grote panelen afgebeeld. De tentoonstelling is te zien in de hal van het Van Maerlantlyceum. Tot 30 mei is die op werkdagen te bezoeken tussen 15 uur en 17 uur.

  • Facebook

Philip (Flip) Carel Hornemann wordt op 7 februari 1900 in Vlissingen geboren. Hij vestigt zich in 1930 in Eindhoven. Hij werkt bij Philips als inkoper van oliën, mineralen en vetten. Zijn vrouw, Elisabeth (Bets) Docters, wordt op 15 januari 1907 in Boxtel geboren.

Tot aan haar huwelijk met Philip Homemann, werkt zij bij Philips op de psychotechnische afdeling. Flip en Bets krijgen twee zonen: Eduard (1 januari 1933) en Alexander (31 mei 1936). Hun tante vertelt later dat Eduard (Edo) later dokter wilde worden en Alexander (Lexje) van een beroep als kok droomde.

Philip Hornemann wordt tijdens de oorlog bij de SOBU-groep tewerkgesteld. Elisabeth Hornemann zit in die tijd samen met haar zoon Alexander op een boerderij ondergedoken. De oudere zoon, Eduard, verblijft op een andere boerderij. Als ze hoort dat haar man en de andere Philips-medewerkers naar Kamp Vught gebracht zijn, volgt ze hem met haar twee zoons op 20 augustus 1942.

Ruim negen maanden later, op 3 juni 1944. worden de Philips-Kommando medewerkers naar Auschwitz gedeporteerd. Vanuit Auschwitz wordt Phihp Hornemann naar het Kamp Langen Bielau gestuurd waar hij in de radiofabriek van de finna Hagenuk werkt. In januari 1945, vlak voor de bevrijding van Auschwitz en Langen Bielau, volgt een transport naar Gross Rosen en enkele weken later naar Dachau. Philip Carel Hornemann is tijdens dit transport, op 28 februari 1945. vermoord.

Zijn vrouw is dan al overleden. Verzwakt door het fysiek zware werk en het geweld in Auschwitz, wordt Elisabeth Hornemann ziek, en overlijdt op 31 december 1944 aan tyfus. Na de dood van hun moeder worden de twee broertjes naar het concentratiekamp Neuengamme buiten Hamburg gestuurd. Daar worden zij samen met andere kinderen gebruikt voor medische proeven met een middel tegen tuberculose. Eduard en Alexander Hornemann zijn op dat moment 11 en 8 jaar oud.

In april 1945 komt vanuit Berlijn het bericht dat de kinderen en de verplegers moeten verdwijnen omdat de oprukkende geallieerden niets van de experimenten mogen weten. De kinderen worden naar een schoolgebouw in Hamburg op de Bullenhause Damm 92-94 gebracht. Ze worden in de kelder van het schoolgebouw samen met 18 andere kinderen en 28 volwassenen, met morphine geinjecteerd en slapend opgehangen. Het is dan 20 april 1945.

Een straat in Hamburg-Burgswedel, de Brüder Hornemann Strasse, is naar d twee broertjes vernoemd. Na de oorlog is in Eindhoven het Lex en Edo Hornemann plantsoen naar hen vernoemd en een monument geplaatst. Jaarlijks worden ze herdacht door leerlingen van het van Maerlantlyceum. Fons Rademakers film The Rose Garden uit 1990 is voor een deel gebaseerd op deze geschiedenis.

  • Facebook
  • Facebook
  • Facebook